Przepowiednia końca świata z 1960 roku. Wskazana data właśnie nadchodzi

Przepowiednia z 1960 roku wskazała piątek 13 listopada 2026 roku jako dzień, w którym liczba ludzi na Ziemi miała dążyć do nieskończoności. Wyliczyli to trzej badacze z Uniwersytetu Illinois, a ich artykuł ukazał się w prestiżowym magazynie „Science”. Ten dzień właśnie nadchodzi.

Naukowcy z Illinois ogłosili datę końca świata w magazynie Science

Tekst zatytułowany Doomsday: Friday, 13 November, A.D. 2026 opublikowano 4 listopada 1960 roku. Podpisali go Heinz von Foerster, Patricia M. Mora i Lawrence W. Amiot, związani z Uniwersytetem Illinois w Urbana-Champaign.

Von Foerster był tam profesorem elektrotechniki i przez lata kierował Biological Computer Laboratory. Uchodzi za jednego z najważniejszych myślicieli w historii cybernetyki.

Badacze sięgnęli po historyczne dane o liczbie ludności, bo chcieli sprawdzić, jak szybko będzie ona rosła w kolejnych dekadach. Dopasowali do nich krzywą, która w skończonym czasie wystrzeliwuje do nieskończoności. Wynik był jednoznaczny.

Gdyby ludzkość rosła tak samo jak przez poprzednie dwa tysiąclecia, punktem krytycznym okazałby się właśnie 13 listopada 2026 roku. Autorzy zastrzegli przy tym margines błędu wynoszący około 5,5 roku.

Przepowiednia z 1960 roku miała swoje źródło w ludzkiej komunikacji

W przyrodzie wzrost populacji zwykle hamują czynniki zewnętrzne, takie jak drapieżniki, ograniczony dostęp do zasobów i rosnąca konkurencja między osobnikami. Zdaniem badaczy człowiek jest jednak wyjątkiem.

Dzięki zdolności do komunikowania się ludzie zawiązują koalicje, a cała populacja zaczyna działać jak jeden gracz, którego przeciwnikiem jest przyroda. Im więcej ludzi, tym skuteczniej radzą sobie z zagrożeniami środowiskowymi i tym lepsze mają warunki życia. Liczebność staje się atutem. To z kolei napędza dalszy wzrost.

Wniosek autorów brzmiał ponuro. Jak przypomina dziennik „Rzeczpospolita”, napisali wprost:

Nasze praprawnuki nie umrą z głodu. Zostaną zgniecione na śmierć

Żeby uniknąć takiego losu, radzili zmniejszyć współczynnik urodzeń mniej więcej o połowę. W 1960 roku oznaczałoby to nieco ponad dwoje dzieci w rodzinie, czyli poziom bliski temu, który zapewnia zastępowalność pokoleń.

Dlaczego dzień zagłady ludzkości jednak nie nadejdzie

Przepowiednia się nie sprawdzi. Powód jest prosty. Dzietność na świecie zaczęła po prostu spadać.

Według danych Banku Światowego w 1960 roku na jedną kobietę przypadało około 4,69 dziecka, a w 2024 roku już tylko około 2,19. W większości krajów wysoko rozwiniętych wskaźnik spadł znacznie poniżej 2 i według prognoz ma spadać dalej.

Według szacunków ONZ liczba ludności Ziemi osiągnie maksimum w połowie lat osiemdziesiątych XXI wieku, gdy wyniesie około 10,3 mld osób. Potem zacznie powoli maleć, aż w 2100 roku dojdzie do 10,2 mld.

Przypomnijmy, że praca opublikowana w „Science” od początku budziła spore emocje. Część matematyków i demografów nazywała ją w listach do redakcji absurdalną, ale autorzy konsekwentnie bronili swoich obliczeń. Model przez kolejne lata zaskakująco dobrze trafiał w realne dane.

Zapowiedzi końca świata regularnie wracają w bardzo różnych formach. Niedawno opisywaliśmy przepowiednię Ojca Pio o końcu świata, która ma jednak zupełnie inne, religijne źródło.

Co ciekawe, 13 listopada to także dzień urodzin Heinza von Foerstera. Naukowiec przyszedł na świat w 1911 roku w Wiedniu, a zmarł w 2002 roku w Kalifornii. Wyznaczonej przez siebie daty nie doczekał.

Źródło zdjęcia: Canva