
Od kilku lat obowiązują przepisy, które pozwalają części pracowników legalnie zwiększyć liczbę dni wolnych od pracy, bez uszczerbku dla pensji. Co ważne – nie chodzi o sprytne planowanie urlopu czy wydłużanie weekendów. Klucz tkwi w zasadach dotyczących honorowego oddawania krwi. W 2026 roku przy odpowiednim planowaniu można zyskać nawet 12 dodatkowych dni wolnych z zachowaniem 100% wynagrodzenia.
Dwa dni wolnego za każdą donację
Zgodnie z obowiązującymi regulacjami, osobie oddającej krew przysługują:
- dzień oddania krwi,
- dzień następujący po donacji.
Jeśli oba dni wypadają w harmonogramie jako dni pracy, pracownik otrzymuje pełnopłatne zwolnienie. Co istotne – nie są to dni urlopu wypoczynkowego. To usprawiedliwiona nieobecność z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.
Podstawę prawną stanowią m.in.:
- art. 9 ustawy o publicznej służbie krwi,
- §12 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r.
Aktualne zasady obowiązują od 20 kwietnia 2023 roku i mają charakter stały.
Dlaczego mężczyźni mogą zyskać 12 dni, a kobiety 8?
Różnica wynika z medycznych limitów częstotliwości oddawania krwi:
- Mężczyźni – maksymalnie 6 donacji rocznie,
- Kobiety – maksymalnie 4 donacje rocznie.
Proste wyliczenie pokazuje:
- 6 × 2 dni = 12 dni wolnego,
- 4 × 2 dni = 8 dni wolnego.
Oznacza to, że w 2026 roku mężczyzna może zyskać niemal dwa dodatkowe tygodnie wolnego, a kobieta ponad tydzień płatnej nieobecności.
Pracodawca nie ma prawa odmówić
To jeden z najważniejszych aspektów. Zwolnienie przysługuje z mocy prawa.
Jeżeli pracownik przedstawi zaświadczenie z centrum krwiodawstwa potwierdzające oddanie krwi, pracodawca:
- musi udzielić zwolnienia,
- wypłaca 100% wynagrodzenia,
- nie może wymagać odpracowania nieobecności.
Co więcej, zwolnienie obejmuje również czas niezbędnych badań, jeśli nie mogą być wykonane poza godzinami pracy.
Co w sytuacji, gdy nie dojdzie do oddania krwi?
Zdarza się, że osoba zgłaszająca się do punktu krwiodawstwa nie zostaje zakwalifikowana do donacji, np. ze względów zdrowotnych.
W takiej sytuacji:
- przysługuje zwolnienie na czas pobytu w placówce,
- nie obowiązują pełne dwa dni wolnego,
- pracownik otrzymuje stosowne zaświadczenie.
Pełne dwa dni przysługują wyłącznie w przypadku faktycznego oddania krwi.
To nie tylko dni wolne – są też inne przywileje
Regularni dawcy mogą liczyć także na dodatkowe korzyści, takie jak:
- ulgi podatkowe (możliwość odliczenia ekwiwalentu za oddaną krew),
- zniżki komunikacyjne w wybranych miastach,
- pierwszeństwo w dostępie do świadczeń zdrowotnych (dla zasłużonych dawców).
Celem tych rozwiązań jest wspieranie systemu publicznej służby krwi i zachęcanie do regularnej donacji.
Źródło zdjęć: Canva






