Renta z ZUS przy tych chorobach. Najniższe świadczenie to 1978,49 zł brutto
Renta z tytułu niezdolności do pracy nie jest zarezerwowana dla osób po zawale czy z chorobą nowotworową. ZUS przyznaje ją także przy depresji, schizofrenii oraz przewlekłych chorobach skóry. Od 1 marca 2026 roku najniższe świadczenie wynosi 1978,49 zł brutto miesięcznie. O wszystkim decyduje jednak orzeczenie lekarza.
Renta z tytułu niezdolności do pracy sięga 1978,49 zł brutto
Od 1 marca 2026 roku najniższa renta przy całkowitej niezdolności do pracy wynosi 1978,49 zł brutto miesięcznie. Przy niezdolności częściowej minimalna kwota to 1483,87 zł brutto. To tylko dolna granica. Ostateczna wysokość zależy od wyliczenia ZUS.
Całkowita niezdolność oznacza, że chory nie może wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Częściowa dotyczy osób, które straciły możliwość pracy zgodnej ze swoimi kwalifikacjami. Do renty całkowitej dochodzi czasem dodatek pielęgnacyjny w wysokości 366 zł brutto miesięcznie.
Te choroby mogą być podstawą do przyznania renty
Wśród schorzeń, które mogą prowadzić do utraty zdolności do pracy, wymieniane są choroby układu krążenia, nowotwory oraz schorzenia neurologiczne. Na liście stoją też przewlekłe choroby układu oddechowego i poważne problemy ze wzrokiem.
Prawo do świadczenia dają również zaburzenia psychiczne, w tym depresja i schizofrenia. ZUS bierze pod uwagę także choroby skóry, przewlekłe schorzenia narządu ruchu oraz choroby zakaźne i pasożytnicze. Do tego dochodzą choroby kości, stawów, mięśni i tkanki łącznej.
Sama diagnoza niczego nie przesądza. Decyduje wpływ choroby na zdolność do wykonywania pracy, a ocenia go lekarz orzecznik ZUS.
Bez orzeczenia i odpowiedniego stażu nie ma renty
Orzeczenie wydaje lekarz orzecznik ZUS, maksymalnie na pięć lat. Przy trwałej niezdolności świadczenie przyznawane jest na stałe. Od takiej decyzji można się odwołać. Sprzeciw do komisji lekarskiej ZUS trzeba złożyć w ciągu 14 dni od otrzymania orzeczenia.
Drugim warunkiem jest staż ubezpieczeniowy, a jego długość zależy od wieku, w którym pojawiła się niezdolność do pracy. Przed ukończeniem 20 lat wystarczy rok, między 20 a 22 rokiem życia potrzebne są dwa lata, a po trzydziestce już pięć. Przy całkowitej utracie zdolności do pracy wyjątek mają kobiety z dwudziestoletnim stażem i mężczyźni z 25 latami. Pięciu lat w ostatniej dekadzie już wtedy nie trzeba.
Jest jeszcze jeden warunek. Niezdolność musi powstać w okresie ubezpieczenia albo nie później niż 18 miesięcy po jego ustaniu.
Choroby zawodowe na osobnej liście
Osobną kategorię stanowią choroby zawodowe. Do świadczenia może uprawniać pylica płuc, częściowa utrata słuchu, schorzenia narządu głosu czy choroby obwodowego układu nerwowego. Na tej samej liście stoją przewlekłe choroby układu ruchu, choroby skóry i nowotwory.
Gdy lekarz uzna, że chory może pracować w innym zawodzie, ZUS przyznaje rentę szkoleniową. Trwa ona od 6 do 36 miesięcy. Wszystko zależy od szkolenia.
Przypomnijmy, że w 2025 roku ZUS przyznał 40 076 rent z tytułu niezdolności do pracy. Ponad 27 tysięcy z nich dotyczyło niezdolności częściowej. Mężczyzn było wśród nowych rencistów 25 633, kobiet 14 443. Najwięcej decyzji zapadło w sprawie osób po pięćdziesiątce.
Średni wiek osoby, której przyznano rentę, wyniósł 52,5 roku. Najczęściej świadczenie trafiało do osób w wieku od 56 do 58 lat. Wiek ma tu ogromne znaczenie.
Zmiany szykują się też przy zwolnieniach lekarskich, bo od 1 stycznia lekarz nie wystawi zwolnienia z każdej pracy.
Źródło zdjęcia: Canva
