Masz odziedziczyć spadek? Nowe przepisy mogą wiele zmienić
Dziedziczenie spadku po bliskiej osobie nie zawsze oznacza otrzymanie pieniędzy, nieruchomości czy innych wartościowych składników majątku. Czasami wraz ze spadkiem przechodzą także niespłacone zobowiązania, a ich odrzucenie bywa skomplikowane przez obowiązujące terminy i formalności. Niewykluczone jednak, że już wkrótce procedura stanie się znacznie prostsza, ponieważ przygotowywane są przepisy, które mają ułatwić spadkobiercom podejmowanie decyzji w takich sytuacjach.
Dziedziczenie nie zawsze oznacza otrzymanie majątku. W wielu przypadkach wraz ze spadkiem przechodzą również zobowiązania finansowe zmarłego. Aby uniknąć przejęcia długów, spadkobiercy muszą obecnie pilnować określonych terminów i formalności. Wkrótce może się to jednak zmienić. Trwają prace nad nowymi przepisami, które mają uprościć procedurę odrzucania spadku i ograniczyć ryzyko kosztownych pomyłek.
Jak wyglądają obecne przepisy?
Obowiązujące regulacje przewidują, że spadkobierca ma określony czas na podjęcie decyzji, czy chce przyjąć spadek, czy go odrzucić. Problem polega jednak na tym, że termin ten jest ściśle związany z kolejnością dziedziczenia.
W praktyce oznacza to, że nie każdy może od razu złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku. Część osób musi najpierw poczekać, aż decyzję podejmą krewni znajdujący się wcześniej w kolejce do dziedziczenia. Jeśli ktoś źle obliczy termin lub nie będzie świadomy swoich obowiązków, może nieświadomie stać się spadkobiercą zadłużonego majątku.
Takie podejście zostało dodatkowo potwierdzone przez uchwałę Sądu Najwyższego z 2018 roku. Wynika z niej, że złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku przed rozpoczęciem biegu ustawowego terminu jest nieskuteczne.
Co ma się zmienić?
Jak informuje Rzeczypospolita, przygotowywana nowelizacja kodeksu cywilnego oraz kodeksu postępowania cywilnego ma znacząco uprościć całą procedurę. Zgodnie z projektowanymi rozwiązaniami spadkobiercy będą mogli wcześniej zdecydować, czy chcą przyjąć lub odrzucić spadek.
Nie będzie już konieczne oczekiwanie na decyzje osób znajdujących się wyżej w kolejności dziedziczenia. Oświadczenie będzie można złożyć już po otwarciu spadku, pod warunkiem zachowania sześciomiesięcznego terminu liczonego od momentu uzyskania informacji o możliwości dziedziczenia.
Mniej problemów dla rodzin i sądów
Zdaniem autorów projektu nowe przepisy mają przede wszystkim ograniczyć liczbę sytuacji, w których spadkobiercy tracą możliwość odrzucenia zadłużonego spadku z powodu błędów formalnych.
Obecnie osoby, które nie zdążą złożyć oświadczenia na czas, często próbują ratować sytuację w sądzie, składając wnioski o przywrócenie terminu. Takie postępowania nie zawsze kończą się sukcesem, a dodatkowo obciążają wymiar sprawiedliwości.
Planowane zmiany mają sprawić, że procedura stanie się bardziej przejrzysta i łatwiejsza do zrozumienia dla osób, które nie posiadają wiedzy prawniczej.
Projekt trafił do Ministerstwa Sprawiedliwości
Prace nad nowelizacją prowadzi Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego. Projekt znajduje się obecnie na etapie dalszych analiz w Ministerstwie Sprawiedliwości. Po zakończeniu tego procesu ma zostać skierowany do konsultacji i kolejnych etapów prac legislacyjnych.
Jeżeli proponowane rozwiązania wejdą w życie, tysiące osób dziedziczących po bliskich będą mogły szybciej i łatwiej zdecydować, czy chcą przejąć spadek. Szczególnie istotne będzie to w sytuacjach, gdy po zmarłym pozostaną nie tylko aktywa, ale również niespłacone zobowiązania finansowe.
źródło zdjęć: Canva
